Turizmi në Tivar – mes zhvillimit dhe ngecjes

 

Tivari është një nga ato destinacione ku brenda një territori të vetëm ndërthuren forma të ndryshme të turizmit. Bregdeti i Adriatikut dhe liqeni i Shkodrës, zona urbane, hapësirat bregdetare dhe hinterlandi krijojnë një ofertë turistike të larmishme, që e dallon këtë pjesë të Malit të Zi.

Në njërin skaj të komunës ndodhen Veliki Pijesak dhe Utjeha, dy zona të njohura turistike me karakteristikat e tyre. Mes tyre dhe pjesëve të tjera të bregdetit gjenden destinacione që ofrojnë një përvojë krejt tjetër.

Sutomorja, për shembull, ka një ritëm më dinamik, me plazhe me rërë, restorante, kafene dhe një jetë nate më aktive. Është një destinacion që u përshtatet veçanërisht pushuesve që kërkojnë më shumë argëtim dhe gjallëri gjatë verës.

Në anën tjetër është Shushanja, një zonë me karakter më të qetë dhe një nga veçoritë më të dallueshme të së cilës është plazhi i rrethuar nga një pyll i dendur me pisha. Për dekada, kjo zonë është konsideruar e përshtatshme për familjet me fëmijë, ndërsa ajri i detit i kombinuar me aromën e pishave i jep vendit një karakter të veçantë natyror.

Nga liqeni dhe fshatrat, te vera dhe gastronomia

Oferta turistike e Tivarit nuk kufizohet vetëm në bregdet.

Crmnica dhe Krajina dallohen për natyrën e tyre të qetë, peizazhet karakteristike dhe produktet tradicionale bujqësore. Gastronomia lokale dhe vera e njohur e Crmnica-s janë pjesë e rëndësishme e identitetit të kësaj zone.

Të njëjtën atmosferë e ruajnë edhe Mrkojevići, një hapësirë rurale pranë qytetit që po tërheq gjithnjë e më shumë vizitorë. Rrugët e verës dhe të çiklizmit, kajaku, kanioningu, parqet kombëtare dhe ekskursione të ndryshme me varka në det dhe në liqen janë vetëm disa nga aktivitetet që mund të ofrohen.

Në këtë mozaik hyjnë edhe monumentet historike, trashëgimia kulturore dhe një numër i madh lokalitetesh që dëshmojnë historinë e gjatë të Tivarit.

Stari Bar, një nga simbolet e qytetit

Në qendër të kësaj oferte turistike qëndron Stari Bar, një nga monumentet më të rëndësishme kulturore dhe historike të qytetit.

Brenda mureve të qytetit të vjetër takohen ndikime të ndryshme kulturore dhe civilizuese. Vitet e fundit, zona ka marrë një tjetër gjallëri falë restaurimit të disa prej objekteve më të rëndësishme të kalasë së vjetër.

Atmosferën e veçantë e plotësojnë edhe lokalet dhe restorantet përgjatë rrugëve me kalldrëm, ku arkitektura dhe ambienti përpiqen të ruajnë frymën e kohëve të shkuara.

Destinacione të ndryshme pranë Tivarit

Në afërsi të Tivarit ndodhen edhe destinacione të tjera turistike, secili me karakterin e vet.

Çani është një prej zonave më të qeta, disi e izoluar nga ritmi urban. Ajo njihet për bregdetin piktoresk dhe për plazhin e njohur Kraljiçina Plaža.

Ndërkohë, shëtitorja në Shushanj është përmirësuar dhe bizneset lokale kanë zgjeruar ofertën e tyre. Zona nuk shihet më vetëm si një destinacion familjar për pushime të qeta, por edhe si një pikënisje e përshtatshme për turistët që duan të eksplorojnë pjesë të tjera të bregdetit dhe hinterlandit.

Nga Shushanja mund të arrihen relativisht lehtë Stari Bari, Virpazari dhe lokalitete të tjera me rëndësi historike e kulturore.

Promovimi dhe aktivitetet turistike

Organizata Turistike e Tivarit ka luajtur një rol të rëndësishëm gjatë viteve në promovimin e kësaj oferte të larmishme.

Përveç promovimit të destinacionit dhe trashëgimisë së tij, një pjesë e rëndësishme e punës ka qenë edhe zhvillimi i aktiviteteve kulturore dhe argëtuese.

Një prej tyre është festivali muzikor “Ljeto sa zvijezdama”, i cili gjatë viteve ka sjellë në Tivar emra të njohur nga skena muzikore vendase dhe rajonale.

Në kalendarin tradicional të qytetit janë edhe manifestime si Maslinijada, Festivali i Verës dhe Krapit dhe Koštanijada. Këto aktivitete lidhin traditën, bujqësinë, gastronominë dhe turizmin, duke promovuar njëkohësisht produktet karakteristike të zonës.

Motoja “Tivari në dy brigje magjike” përmbledh një nga veçoritë kryesore të këtij destinacioni: kombinimin e detit me liqenin dhe të turizmit bregdetar me atë rural.

Kultura si pjesë e ofertës turistike

Tivari ka gjithashtu një trashëgimi të pasur kulturore dhe fetare.

Qyteti lidhet me figura dhe ngjarje të rëndësishme të historisë së Malit të Zi, ndërsa Shën Vladimiri, Ulliri i Vjetër dhe monumentet e ndryshme fetare janë pjesë e identitetit të tij.

Në këtë kontekst rëndësi të veçantë ka edhe festivali multimedial “Barski ljetopis”, i cili prej dekadash sjell në qytet programe nga letërsia, filmi, teatri, muzika dhe artet pamore.

Aktivitetet e festivalit përfshijnë artistë nga Mali i Zi dhe rajoni, ndërsa përmes programit të tij mbështetet edhe skena kulturore lokale.

Hotelet, marina dhe turistët ndërkombëtarë

Vitet e fundit, Tivari ka shtuar edhe numrin e objekteve hoteliere të një niveli më të lartë. Projekte të reja pritet të shtohen, duke reduktuar një prej mangësive që për një kohë të gjatë ka kufizuar kapacitetet turistike të qytetit.

Stari Bari dhe Virpazari gjatë sezonit vizitohen nga mijëra turistë, ndërsa marina e Tivarit është një tjetër pikë tërheqëse për vizitorët.

Porti është bërë gjithashtu pjesë e itinerareve të anijeve turistike, duke sjellë në qytet vizitorë nga vende të Evropës Perëndimore dhe kontinente të tjera.

Në këtë mënyrë, Tivari ka rikthyer vëmendjen e turistëve ndërkombëtarë dhe është konsoliduar si një prej destinacioneve të rëndësishme turistike të Malit të Zi.

Por zhvillimi përballet me probleme

Në pamje të parë, Tivari duket se i ka pothuajse të gjitha kushtet për të qenë një destinacion i fuqishëm turistik: natyrë të larmishme, trashëgimi kulturore, det, liqen, gastronomi, aktivitete sportive dhe një ofertë turistike që është zgjeruar ndjeshëm.

Megjithatë, rritja e turizmit sjell edhe sfida të mëdha.

Problemet me rrjetin e ujësjellësit dhe kanalizimeve, të lidhura edhe me numrin e madh të ndërtimeve pa leje, si dhe ngarkesa e madhe e trafikut gjatë sezonit, janë ndër çështjet që ndikojnë drejtpërdrejt në përvojën e vizitorëve.

Nëse këto probleme vazhdojnë, ekziston rreziku që imazhi pozitiv i ndërtuar ndër vite të dëmtohet. Sipas kritikave të shprehura nga turistë, disa prej tyre tashmë shprehen se nuk do të riktheheshin në Tivar për shkak të vështirësive që hasin gjatë qëndrimit.

Kjo e vendos turizmin e Tivarit përballë një sfide të rëndësishme: si të ruhet rritja dhe të përmirësohet oferta, pa lejuar që infrastruktura dhe problemet urbane të bëhen pengesë për zhvillimin e mëtejshëm të qytetit.